My Vote Is Mine. But Who Chooses What I See?
Today, the world is watching America’s midterm elections. I am watching too. But as a European, I am mainly wondering how we keep our own democracy healthy.
To me, our relationship with America feels less certain than it once did. That makes the question of how we make our own choices in Europe even more important.
This column therefore makes no prediction about today’s winners. It asks what voters get to see before they choose.
I used to ask my neighbour who I should vote for.
That was unwise, but at least I knew who my neighbour was.
Nowadays I receive political advice from someone with a friendly profile picture, a little flag beside his name and firm opinions about the country’s future.
Let us call him Jan.
Jan has a dog, too.
Whether Jan exists, I do not know. I am no longer entirely sure about the dog either.
A village square with invisible ventriloquists
Political influence is older than the internet. We had partisan newspapers, election posters and promises with a shorter shelf life than a carton of milk.
But creating the impression of a large movement once meant gathering people. Today, you can also gather accounts.
A chatbot is not automatically a fraud. A clearly identified digital assistant explaining a party manifesto can be useful. Someone writing under a pseudonym need not be doing anything wrong either.
The problem begins when it is unclear who is speaking, for whom and for what purpose.
One organisation can try to sound like an entire village square.
When the same opinion appears everywhere, we may assume everyone holds it.
Perhaps everyone does. Perhaps someone simply has a lot of accounts.
It overlooked my municipality
The danger extends beyond invented people and fabricated videos.
In March 2026, the Dutch Data Protection Authority reported that AI chatbots almost never mentioned local parties when providing voting recommendations for municipal elections. The regulator concluded that these chatbots were unsuitable as voting aids. 1
That strikes me as an important example.
My digital assistant can explain world politics but forgets the local party campaigning to save our library.
It knows the big names. It simply overlooked my municipality.
A computer need not tell a lie to influence my choice. Leaving out some of the options can be enough.
That need not be deliberate. The result can still be an incomplete picture.
European, national and municipal elections also concern different responsibilities. An elegant answer about something the representatives concerned cannot decide is of little help.
A beautiful answer to the wrong question will not make my street safer.
Who pays for my outrage?
Then there is political advertising.
Since 10 October 2025, European rules have applied to improve transparency in political advertising. Among other things, they are intended to make it clearer that a message is a political advertisement and who sponsors it. 2
That is useful.
When a message makes me exceptionally angry, I would quite like to know who paid for that anger.
But naming the sender does not certify the truth. Even a properly disclosed advertisement can contain an impossible promise.
Not every political message is an advertisement either. Rules for paid messages do not make the rest of the village square disappear.
We also need journalism that checks sources, visibly corrects mistakes and distinguishes reporting from commentary.
No newsroom is infallible. But I can look for an explanation of where its information comes from and what happens when something is wrong.
Can AI help clear up the mess?
Yes, as a research assistant.
Ask it to find the original speech behind a short video. Have it compare a claim with public documents. Ask whether several articles contain independent reporting or simply repeat the same unconfirmed story.
Ten websites do not necessarily mean ten sources. They may be ten photocopiers.
A useful instruction is:
Investigate this claim. Find the original source, check the date and context, and show what has been independently confirmed. Also state what you cannot establish.
That seems more useful than: tell me why I am right.
We already had certain birthday parties for that last request.
You can ask AI to compare party manifestos you provide using the same questions. Check that all participating parties are included and open the passages supporting the comparison.
The assistant can reduce the reading workload. It should not quietly shorten the candidate list.
Suspicion is not an unmasking
AI can help investigate suspicious patterns, such as many accounts spreading almost identical messages at almost the same time.
But that alone does not prove the participants are fake. Real people share campaign messages. A stolen account may have a long history.
An ordinary chatbot also generally cannot see who is actually behind an account. Platforms have different information from a user holding a screenshot.
A good tool should therefore be able to say: this warrants further investigation.
That differs from saying: this person does not exist.
Brennan Center researchers also found that chatbots did not reliably recognise AI-generated election images in their tests. Asking a chatbot whether a photograph is genuine therefore provides no reliable guarantee. 3
I welcome help from a digital detective. But when it accuses someone of deception, I want more than confidence.
Who checks my checker?
An assistant deciding which messages I see gains influence over my view of the world.
Who sets its filter? Can I see why something is hidden? Can I still open the original message? Can I challenge a mistake?
A filter that recognises nonsense sounds wonderful. A filter quietly removing dissenting opinions worries me.
My ideal assistant shows sources, distinguishes facts from opinions and acknowledges what is unknown.
For practical voting information, it should direct me to the appropriate official election source. In the Netherlands, that might be the municipality or Electoral Council; in Belgium, the responsible election authority. The original, current information remains the reference.
My AI may show me the way to the polling station. It should not invent the polling station as it goes.
A European election day in 2076
Let us look fifty years ahead. What follows is a possible future, rather than a prediction.
My great-granddaughter is having breakfast somewhere in Europe. Her municipality is holding elections. Her assistant has sorted the campaign messages.
‘Good morning. Several political messages arrived overnight.’
‘How many?’
‘Enough to spoil your breakfast. I have put the checkable information first.’
Her screen displays simple labels: sender checked, automated account, paid campaign message, original recording available, origin unknown.
These labels do not tell her who is right. They help her understand what she is looking at.
‘Did you include every party taking part?’
‘Yes.’
‘The small ones too?’
‘This time, yes.’
She opens the sources. The previous version of her assistant sometimes confused local parties with branches of national ones.
Apparently, progress still needs maintenance.
A genuine sender can still talk nonsense
Digital records of origin already exist. Content Credentials can record information about where images came from and how they were edited. The C2PA standard makes an important distinction: verifiable provenance does not establish that the content is true. 4
An authentic recording can contain a lie. A real politician can make an unrealistic promise.
Neither requires artificial intelligence.
My great-granddaughter has learned that.
‘This candidate is verified,’ her assistant says.
‘Is his arithmetic verified too?’
‘That is a different question.’
Now we are getting somewhere.
Have the fake accounts disappeared?
In this imagined future, large networks of fake accounts are easier to recognise. People can demonstrate that they are real, distinct participants without showing their passports to the whole internet.
Pseudonyms remain possible. Independent scrutiny and appeals are meant to prevent the system from becoming a tool of exclusion. This is a proposal for our imagined future, not an existing universal solution.
Deception remains possible through stolen identities, private groups or real people paid to spread messages.
In this story, we have reduced part of the problem. We have not abolished gullibility, peer pressure or self-interest.
Otherwise, somebody would surely be selling a subscription for that by now.
What about the vote itself?
My great-granddaughter makes her own choice. Her assistant does not cast a vote on her behalf.
Perhaps her municipality uses digital tools. Perhaps paper remains. Europe has different electoral systems; a uniform voting method in 2076 cannot be taken for granted.
Above all, I hope her vote remains secret, the count can be independently checked and people without the latest phone can still participate.
‘The system says it is correct’ is not enough for her.
Sensible girl.
My vote remains mine
We need not wait until 2076 to ask better questions.
Who says this? What supports it? What is missing? Is there independent confirmation? And what do we still not know?
AI can make that research faster and more accessible. Good journalism, public sources and responsible platforms remain necessary.
My freezer does not need to talk to the whole world. My digital election assistant is welcome to do so.
Provided it returns with checkable sources, clearly expressed uncertainty and the humility to leave the choice to me.
My vote remains mine.
Even when my computer reads faster than I do.
Mijn stem is van mij. Maar wie bepaalt wat ik zie?
Vandaag kijkt de wereld naar de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen. Ik kijk mee. Maar als Europeaan vraag ik mij vooral af hoe wij onze eigen democratie gezond houden.
Voor mij voelt de band met Amerika minder vanzelfsprekend dan vroeger. Dat maakt de vraag hoe wij in Europa onze eigen keuzes maken alleen maar belangrijker.
Deze column gaat daarom niet over wie er vandaag wint. Hij gaat over wat een kiezer te zien krijgt voordat hij kiest.
Vroeger vroeg ik aan mijn buurman op wie ik moest stemmen.
Dat was onverstandig, maar ik wist tenminste wie mijn buurman was.
Tegenwoordig krijg ik politiek advies van iemand met een vriendelijke profielfoto, een vlaggetje naast zijn naam en uitgesproken opvattingen over de toekomst van het land.
Hij heet bijvoorbeeld Jan.
Jan heeft ook een hond.
Of Jan bestaat, weet ik niet. Van die hond ben ik inmiddels evenmin zeker.
Een dorpsplein met onzichtbare buiksprekers
Politieke beïnvloeding is ouder dan internet. We hadden gekleurde kranten, verkiezingsaffiches en beloften waarvan de houdbaarheid soms korter was dan die van een pak melk.
Maar om de indruk van een grote beweging te wekken, moest je vroeger mensen verzamelen. Tegenwoordig kun je ook accounts verzamelen.
Een chatbot is niet automatisch een bedrieger. Een duidelijk herkenbare digitale assistent die een partijprogramma uitlegt, kan nuttig zijn. Een mens die onder een schuilnaam schrijft, hoeft evenmin iets kwaads te doen.
Het probleem ontstaat wanneer onduidelijk blijft wie spreekt, namens wie en met welk doel.
Eén organisatie kan proberen te klinken als een heel dorpsplein.
En wie overal dezelfde mening ziet, kan denken dat iedereen die mening heeft.
Misschien heeft iedereen die mening. Misschien heeft iemand vooral veel accounts.
Mijn gemeente is hem even ontgaan
Het gevaar zit niet alleen in verzonnen mensen of vervalste filmpjes.
In maart 2026 meldde de Nederlandse Autoriteit Persoonsgegevens dat AI-chatbots bij stemadvies voor gemeenteraadsverkiezingen lokale partijen vrijwel nooit noemen. Volgens de toezichthouder zijn zulke chatbots daarom niet geschikt als stemhulp. 1
Dat vind ik een belangrijk voorbeeld.
Mijn digitale assistent kan de wereldpolitiek uitleggen, maar vergeet de lokale partij die strijdt voor het behoud van onze bibliotheek.
Hij kent de grote namen. Alleen mijn gemeente is hem even ontgaan.
Een computer hoeft mij geen leugen te vertellen om mijn keuze te beïnvloeden. Het kan al genoeg zijn dat sommige mogelijkheden ontbreken.
Dat hoeft geen opzet te zijn. Het resultaat kan wel een onvolledig beeld zijn.
Bij Europese verkiezingen, nationale verkiezingen en gemeenteraadsverkiezingen spelen bovendien verschillende onderwerpen. Een keurig antwoord over iets waar de betreffende volksvertegenwoordiging niet over beslist, helpt mij weinig.
Mijn straat wordt niet veiliger van een prachtig antwoord op de verkeerde vraag.
Wie betaalt voor mijn verontwaardiging?
Daar komt de politieke reclame bij.
Sinds 10 oktober 2025 gelden Europese regels voor meer transparantie over politieke advertenties. Ze moeten onder meer duidelijker maken dat iets politieke reclame is en wie de sponsor is. 2
Dat is nuttig.
Wanneer een bericht mij buitengewoon boos maakt, wil ik best weten wie voor die boosheid heeft betaald.
Maar een vermelde afzender is geen waarheidskeurmerk. Ook een keurig toegelichte advertentie kan een onhoudbare belofte bevatten.
En niet ieder politiek bericht is een advertentie. De rest van het dorpsplein verdwijnt niet door regels voor betaalde boodschappen.
We hebben daarom ook journalistiek nodig die bronnen controleert, fouten zichtbaar herstelt en onderscheid maakt tussen verslaggeving en commentaar.
Geen enkele redactie is onfeilbaar. Wel kan ik kijken of ze uitlegt waar informatie vandaan komt en wat er gebeurt wanneer iets niet klopt.
Kan AI helpen opruimen?
Ja, als onderzoekshulp.
Laat een assistent de oorspronkelijke toespraak achter een kort filmpje zoeken. Vraag hem een bewering naast openbare documenten te leggen. Laat hem uitzoeken of verschillende artikelen onafhankelijk onderzoek bevatten of hetzelfde onbevestigde bericht overschrijven.
Tien websites zijn niet noodzakelijk tien bronnen. Het kunnen ook tien kopieerapparaten zijn.
Een bruikbare opdracht is:
Onderzoek deze bewering. Zoek de oorspronkelijke bron, controleer datum en context en laat zien wat onafhankelijk bevestigd is. Vermeld ook wat je niet kunt vaststellen.
Dat lijkt mij nuttiger dan: vertel mij waarom ik gelijk heb.
Voor die laatste opdracht hadden we vroeger trouwens ook al bepaalde verjaardagsfeestjes.
Vraag AI gerust om partijprogramma’s die je zelf aanlevert op dezelfde onderwerpen te vergelijken. Controleer of alle deelnemende partijen zijn meegenomen en open de passages waarop de vergelijking berust.
De assistent mag het leeswerk verlichten. Hij moet niet ongemerkt de kandidatenlijst inkorten.
Een verdenking is geen ontmaskering
AI kan helpen bij het onderzoeken van verdachte patronen: veel accounts die vrijwel gelijktijdig dezelfde boodschap verspreiden, bijvoorbeeld.
Maar zo’n patroon bewijst op zichzelf niet dat de deelnemers nep zijn. Echte mensen kunnen een campagneboodschap delen. Een gestolen account kan een lange geschiedenis hebben.
Ook kan een gewone chatbot meestal niet zien wie werkelijk achter een account zit. Platforms beschikken over andere gegevens dan een gebruiker met een screenshot.
Een goed hulpmiddel moet dus kunnen zeggen: hier is reden voor nader onderzoek.
Dat is iets anders dan: deze persoon bestaat niet.
Onderzoekers van het Brennan Center constateerden in hun tests bovendien dat chatbots AI-gemaakte verkiezingsbeelden niet betrouwbaar herkenden. Een chatbot vragen of een foto echt is, levert dus geen betrouwbare garantie op. 3
Ik wil best hulp van een digitale speurder. Maar wanneer hij iemand van bedrog beschuldigt, wil ik meer zien dan zijn zelfvertrouwen.
Wie controleert mijn controleur?
Wanneer een assistent bepaalt welke berichten ik zie, krijgt hij invloed op mijn wereldbeeld.
Wie stelt zijn filter in? Kan ik zien waarom iets wordt tegengehouden? Kan ik het oorspronkelijke bericht alsnog openen? Kan ik bezwaar maken tegen een fout?
Een filter dat onzin herkent, klinkt heerlijk. Een filter dat ongemerkt afwijkende meningen wegwerkt, baart mij zorgen.
Mijn ideale assistent toont bronnen, maakt onderscheid tussen feiten en meningen en zegt wanneer iets onbekend is.
Voor praktische steminformatie moet hij mij naar de juiste officiële verkiezingsbron brengen. In Nederland bijvoorbeeld de gemeente of Kiesraad; in België de bevoegde verkiezingsdienst. De oorspronkelijke actuele informatie blijft leidend.
Mijn AI mag mij naar het stembureau wijzen. Hij moet dat stembureau niet ter plekke verzinnen.
Een Europese verkiezingsdag in 2076
Laten we vijftig jaar vooruitkijken. Wat volgt is een mogelijk toekomstbeeld, geen voorspelling.
Mijn achterkleindochter zit aan de ontbijttafel ergens in Europa. In haar gemeente zijn verkiezingen. Haar assistent heeft de campagneberichten gesorteerd.
‘Goedemorgen. Er zijn vannacht verschillende politieke berichten binnengekomen.’
‘Hoeveel?’
‘Genoeg om je ontbijt te verpesten. Ik heb eerst de controleerbare informatie klaargezet.’
Op haar scherm staan eenvoudige aanduidingen: afzender gecontroleerd, automatisch account, betaalde campagneboodschap, oorspronkelijke opname beschikbaar, herkomst onbekend.
Die aanduidingen vertellen niet wie gelijk heeft. Ze helpen haar begrijpen waarnaar ze kijkt.
‘Heb je alle deelnemende partijen meegenomen?’
‘Ja.’
‘Ook de kleine?’
‘Deze keer wel.’
Ze opent de bronnen. De vorige versie van haar assistent bleek plaatselijke partijen nog weleens te verwarren met landelijke afdelingen.
Vooruitgang blijft blijkbaar onderhoud nodig hebben.
Een echte afzender kan nog steeds onzin vertellen
Digitale herkomstbewijzen bestaan nu al. Content Credentials kunnen informatie vastleggen over de oorsprong en bewerking van beelden. De C2PA-standaard maakt daarbij een belangrijk onderscheid: controleerbare herkomst bewijst niet dat de inhoud waar is. 4
Een authentieke opname kan een leugen bevatten. Een echte politicus kan een onhaalbare belofte doen.
Daarvoor is geen kunstmatige intelligentie nodig.
Mijn achterkleindochter weet dat inmiddels.
‘Deze kandidaat is geverifieerd,’ zegt haar assistent.
‘Zijn rekensom ook?’
‘Dat is een andere vraag.’
Kijk. Daar begint het ergens op te lijken.
Zijn de nepaccounts verdwenen?
In dit toekomstbeeld zijn massale nepnetwerken beter herkenbaar. Mensen kunnen aantonen dat ze een echte, afzonderlijke deelnemer zijn zonder hun paspoort aan het hele internet te tonen.
Een schuilnaam blijft mogelijk. Onafhankelijke controle en bezwaar moeten voorkomen dat dit systeem een instrument voor uitsluiting wordt. Het is een voorstel voor onze denkbeeldige toekomst, geen bestaande universele oplossing.
Bedrog blijft mogelijk. Via gestolen identiteiten, besloten groepen of echte mensen die zich laten betalen.
We hebben in dit verhaal een deel van het probleem kleiner gemaakt. We hebben goedgelovigheid, groepsdruk en eigenbelang niet afgeschaft.
Anders hadden we daar inmiddels wel een abonnement op genomen.
En de stem zelf?
Mijn achterkleindochter kiest zelf. Haar assistent brengt geen stem namens haar uit.
Misschien gebruikt haar gemeente digitale hulpmiddelen. Misschien blijft er papier. Europa heeft verschillende kiesstelsels; een uniforme stemmethode in 2076 is geen vanzelfsprekendheid.
Ik hoop vooral dat haar stem geheim blijft, de telling onafhankelijk controleerbaar is en mensen zonder de nieuwste telefoon gewoon kunnen meedoen.
‘Het systeem zegt dat het klopt’ vindt zij onvoldoende.
Verstandig meisje.
Mijn stem blijft van mij
We hoeven niet tot 2076 te wachten om betere vragen te stellen.
Wie zegt dit? Waarop is het gebaseerd? Wat ontbreekt? Zijn er onafhankelijke bevestigingen? En wat weten we nog niet?
AI kan ons helpen dat onderzoek sneller en toegankelijker te maken. Goede journalistiek, openbare bronnen en verantwoordelijke platforms blijven nodig.
Mijn diepvries hoeft niet met de hele wereld te praten. Mijn digitale verkiezingsassistent mag dat van mij wel.
Als hij terugkomt met controleerbare bronnen, duidelijke twijfel en de bescheidenheid om de keuze aan mij te laten.
Mijn stem blijft van mij.
Ook wanneer mijn computer sneller leest dan ik.
Read It. Hear It. Wear It.
Two English designs in our Caribbean style. Open an image to view or download the full design.
