Pim Fortuyn,
vijf jaar later

INTERVIEWER: Het is vrijdagmiddag luisteraars. Ik zit hier in Provesano, Italië op een zonovergoten terras en ik ben nog steeds totaal verbijsterd, kan niet anders zeggen, want ik kwam hier iemand tegen die wij allemaal letterlijk, in onze gedachten, eigenlijk al lang begraven hadden en hij zit hier gewoon, hij zit hier voor me, Pim Fortuyn.

INTERVIEWER: Hoe gaat het met u?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Het gaat met mij uitstekend, na vijf jaar wat wilt u, ik sta niet meer in de belangstelling, ik bedoel mijn gedachtegoed en wat ik vind en wat ik heb losgemaakt leeft nog altijd onder de Nederlandse bevolking, maar dat gaat geheel buiten mij om, dat weet u, ik ben dood en de meeste mensen hebben zich daar bij neergelegd en ik hoop.

INTERVIEWER: Precies vijf jaar geleden, u gaf het zelf al aan, gebeurde er iets waar u zelf bang voor was, waar u voor hebt gewaarschuwd, het gebeurde, wat weet u nog van die dag van dat moment?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Het liep tegen het einde van de verkiezingen, zo, u weet, het was vijftien mei, hadden we de verkiezing en het was een hele job, die verkiezingsperiode waarbij je van hot naar her rent. En die dag was heel verwarrend, ik had niet eens tijd om te lunchen, ik was, 's morgens in Rotterdam geweest, 's middags in Breda en toen nog even naar de NOS op dat Mediapark. Nou, dat gaat je niet in de koude kleren zitten, en 's avonds nog naar Leeuwarden, dat hebben we niet gehaald, u weet waarom. En die hele dag was voor mij vrij hectisch, ik heb bij een benzinepomp aan de A27 bij Utrecht nog een Bounty gekocht, want ik had een compleet lege maag, dus dat was voor mij eigenlijk net iets te veel.

INTERVIEWER: En dat moment van die aanslag, u komt uit die studio van 3FM, weet u dat nog?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Ja, dat weet ik, ik had er natuurlijk wel rekening mee gehouden en zeker na zestien maart, de verkiezingen in Rotterdam, toen is iedereen toch wel bang geworden, met name groeperingen zoals ik ze noem de linkse kerk, die hadden voorzien dat eventueel de landelijke verkiezingen ook enorm succesvol zouden zijn. Nou, toen ben ik wel geschrokken. De dreigementen namen ook toe, ik heb er nooit in geloofd, weet u, omdat wij niet in zo'n land leven, sinds Willem van Oranje en de gebroeders De Witt, hadden wij nooit een politieke moord gehad. En ja, nu werd het ineens heel duidelijk en de dreigementen werden steeds concreter. Maar het is, ik heb er wel rekening mee gehouden, maar op het moment dat je ervoor staat en je kijkt in de loop van zo'n pistool, en er komt zo'n jongen op je af, een beetje schichtig. Hij had zo'n petje op en een plastic tasje had hij bij zich en ik dacht, nou misschien een handtekening of een [onduidelijk]. Dat handtasje gaat open [onduidelijk: pistool] en toen was het raak. Toen was het raak.

INTERVIEWER: Waarom heeft u ervoor gekozen om dat moment die aanslag te gebruiken? Zal ik maar zeggen om voorgoed van het politieke toneel te verdwijnen?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Nou, weet u, het heeft ook te maken met het feit dat het was een eenzame strijd. En ik leefde ook wel in volstrekte eenzaamheid door die enorme druk. Ik kon in mijn stad Rotterdam niet eens meer veilig over straat. Nou, beeld u zich eens in hoe dat moet zijn. Als je toch van zo'n stad houdt, dan wil je gewoon een boodschap doen naar de bakker of de slager. Nou, dat heeft me beangstigd en het was aan één kant ook een bevrijding voor me.

INTERVIEWER: Heeft u in de periode na de aanslag iets meegekregen van de [onduidelijk] enorme ophef die in Nederland ontstond?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Ja, had ik zeker meegekregen. Al moet ik u zeggen dat ik versteld stond van de enorme aandacht die het heeft opgeleverd. Zo'n uitvaartplechtigheid. Ik heb ooit eens gezegd tegen mijn moeder. Ik was nog kind. [Naam paus onduidelijk] was overleden. Die werd begraven natuurlijk in Rome. Met die enorme massa's mensen die daar stonden. En die belangstelling voor zo'n paus, dat vond ik zo indrukwekkend. Toen zei ik tegen mijn moeder, ik wil ook paus worden. Want dan wil ik zo'n begrafenis. Maar goed, dat is niet voor mij weggelegd.

INTERVIEWER: U hebt hem wel gekregen, zo'n soort begrafenis. Wat deed dat met u?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Totale verbijstering. Wat maakt je los? Wat maakt je los? En toen dacht ik dat waait wel weer over. Maar als je ziet dat de mensen nog altijd zeer emotioneel zijn, dat dat gedachtegoed voortvloeit. En de ontevredenheid in dit land. En de problemen die alleen maar groter worden. Want we zijn nu wel vijf jaar verder. Maar de onverdraagzaamheid onder de verschillende bevolkingsgroepen wat nog altijd broeit. En natuurlijk de media is niet altijd open meer. En het demoniseren zit in het bloed. Dat heb ik zo ervaren. Maar er is natuurlijk niets veranderd.

INTERVIEWER: Heeft u zich de afgelopen jaren geschamd voor wat uw politieke erfgenamen met uw gedachtegoed met de LPF hebben gedaan?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Dat is natuurlijk een [onduidelijk]. Laten we vooropstellen wat ze ermee hebben gedaan. Wat mij betreft, had die partij meteen op zeven mei opgeheven kunnen worden. Want als je ziet welke mensen met de lijkwaden van Pim Fortuyn zijn gaan leuren en zo wil ik het toch maar even samenvatten. Ja, dat is dat natuurlijk. Schande, zo heb ik het niet bedoeld. En het was ook podium voor extremistische rechtse mensen. Nou, daar heb ik helemaal de pest aan. Omdat onbehoorlijk doen tegenover mensen van buitenlandse afkomst of van een andere huidskleur vind ik onbeschaafd. En dat vind ik... Nou, daar heb ik me ook altijd heel veel tegen gekant. En wat zie je? Nou, toch een stel randdebielen die dan op een gegeven moment denken dat zij kunnen verwoorden wat ik vond. Nou, dat is [onduidelijk]. Moet u eens indenken. Ik ben professor meneer. Je ziet wat voor mensen dat dan denken over te nemen en dat gestalte te kunnen geven. Nou, dan moet je wel heel dom zijn. Dus ik ben blij dat het voorbij is. Ik ben eigenlijk wel opgetogen.

INTERVIEWER: Uw broer kreeg deze week een brief van premier Balkenende waarin premier Balkenende eigenlijk zich heel lovend over u heeft uitgelaten. Doet dat u wat?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Ik had met Jan Peter eigenlijk nooit problemen. We zaten in de debatten. Dat heeft u trouwens ook kunnen zien. Had ik altijd een hele goeie band. Het was een man die inhoudelijk kon discussiëren. We stonden politiek gezien lijnrecht tegenover elkaar. Maar het is ook een hoogleraar. Het is een man waar ik het best goed mee kon vinden. Die ging op een democratische manier eigenlijk te werk. Maar als de andere kant, GroenLinks, met Rosenmöller en Dijkstal, VVD en Melkert van de Partij van de Arbeid. Die haat en afkeer was zo groot. Die mensen waren daar gewoon compleet door behext. Die waren geobsedeerd door het fenomeen Fortuyn. En ze hadden geen weerwoord. Dus wat ga je dan doen? Dat is iets voor psychologen. Die gaan dan, daar ga je schoppen en trappen. En dan word je ordinair en zelfs de premier van dit land. Die vader des vaderlands zichzelf uitgeroepen. Vader des vaderlands. Die durfden met mij niet eens in debat. Nou, geef het je te doen.

INTERVIEWER: Dus dit doet u wel wat? Dit gebaar van Balkenende?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Nou, ik vind dit wel op zijn plaats. Ja, dit is wel goed. Dit is wel goed. Ik had nooit gedacht dat vijf jaar nadien... we zouden vervallen weer in de oude fout. Je ziet het aan de politiek, je ziet het aan het stemgedrag. In Nederland met de laatste verkiezingen. Maar dit doet goed. En dit maakt weer heel veel los. Dat heeft u gezien. Dat heb ik ook waar kunnen nemen. Dit maakt weer veel los. Ik denk niet dat het helpt. Maar het is leuk.

INTERVIEWER: Ben je ergens in die afgelopen vijf jaar in de verleiding geweest... om weer een terugkeer te maken op dat politieke toneel?

PIM FORTUYN — VERTOLKER: Nee, geen sprake van. Als ik word afgeschoten, dan is er blijkbaar een individu, of een beweging of een stroming, die heel graag wil dat ik van het podium verdwijn. En zoiets laat je maar één keer gebeuren. Je bent dood. En ruim tweeduizend jaar geleden is er ook iemand om het leven gebracht... en wacht er ook al ruim tweeduizend jaar op. Nou, die komt ook niet volgens mijn visie... waar ik toch gelovig ben, katholiek zoals u weet. Maar die komt echt niet terug. Eénmaal afgeschoten, altijd afgeschoten. Zo is het en niet anders.