Automatic translation of the English text. Humour and nuance may change. Choose English to restore the original.
Loading language selector…
The Broccoli Is Waiting for a Password
We have built a remarkable food system. The supermarket predicts how much yoghurt we will buy on Tuesday, a computer schedules the lorry, and a digital price tag changes without stacks of paper labels.
But when important systems fail, a farmer, a lorry and a driver turn out not to be enough. The vegetables are there, the wheels turn, the driver has a licence — yet nobody knows how to get the broccoli to us.
The broccoli is waiting for a password.
The cyber incident at Albert Heijn revealed how dependent our daily groceries are on digital connections. Albert Heijn took systems offline as a precaution to protect its IT environment. This disrupted logistics and online services, among other things. Such action may be necessary to prevent greater damage; the precise cause and extent of the incident are still being investigated.[1]
According to NOS, regular store deliveries had resumed on 15 October, while home delivery was still unavailable. That was good news, but restoring deliveries does not mean every shelf is immediately full.[2]
One day’s stock is not one day’s food for the Netherlands
The statement about one day’s stock sounds alarming.
But we need to be precise.
Logistics expert Paul Buijs explains that shops often hold about one day’s stock of fast-selling products. Sometimes less for fresh products. This does not mean the entire supermarket chain, including distribution centres and suppliers, has only one day’s food left.[3]
Small store inventories have advantages too. Products are fresh, storage space costs money, and unsold vegetables do not eventually become better vegetables.
Nobody wants three-week-old lettuce as the solution to a computer outage.
The problem is therefore bigger than whether an extra pallet should be kept somewhere.
Can the food supply chain keep operating, at least partly, when its normal digital controls fail?
Abroad, the broccoli has the same problem
This is not exclusively a Dutch or Belgian phenomenon.
In November 2024, Ahold Delhaize reported a cyber incident in its American network. The group called in external experts and notified law enforcement.[4]
In the United Kingdom, Co-op and Marks & Spencer were among the retailers affected in 2025. Co-op restricted system access and subsequently brought systems back online in a controlled manner, working with suppliers to restock stores.[5]
And in Sweden, Coop had to close stores in 2021 after an attack through software in its supplier chain. It is a different business from Britain’s Co-op. According to Truesec, the security company involved, more than seven hundred store servers were automatically reinstalled. All stores had reopened after six days.[6]
How often does this happen worldwide?
I have not found a reliable, complete count of comparable supermarket outages. Data theft, failed tills and interrupted deliveries are also different events. Lumping them together produces an impressive number, but little understanding.
The examples do show that the problem recurs, across borders and over the years.
That is no reason to throw away all computers.
It is a reason to stop pretending an outage is an unimaginable exception.
Lesson one: organise a simpler emergency operation
Marks & Spencer did more than hope its systems would return quickly.
The company describes introducing manual processes after the attack to support forecasting, ordering and replenishment. Stores could therefore keep trading. It also prioritised restoring critical systems and temporarily restricted external service providers’ system access.[7]
That is an important lesson.
An emergency operation does not need to do everything the normal organisation can do.
Perhaps temporarily fewer products. Simpler orders. Fixed emergency routes. Pre-agreed quantities of basic food.
This must be designed and practised. We cannot expect a driver to invent an alternative national distribution system during a crisis.
Food safety and the cold chain must remain intact.
But temporarily having less choice is better than a perfect range that exists only in the computer.
Lesson two: protect the human front door too
Not every digital attack begins with a mysterious programmer breaking through complicated security.
Sometimes the entry point is a conversation with a helpdesk.
Following the British retail incidents, the UK’s National Cyber Security Centre recommended stricter checks on password resets, widespread use of two-step verification and closer monitoring of accounts with extensive privileges.[8]
Those are recommendations. They do not tell us which retailer has now fully implemented every measure.
The practical point is clear: someone convincingly claiming to be the director is not necessarily the director.
A voice in a hurry is not proof of identity.
Lesson three: prevent one problem from becoming everyone’s problem
A supermarket has many digital components: payments, staff administration, ordering, refrigeration and customer accounts.
My proposal is to examine more critically which connections are truly necessary and what access suppliers receive.
The better systems and permissions are separated, the greater the chance of containing an incident.
That is no guarantee. Separate systems can still depend on the same central service.
Checks must therefore go beyond a diagram with tidy boxes.
The question is: what keeps working when this component fails?
Lesson four: practise recovery before it is needed
A backup is reassuring.
A working recovery plan is more reassuring.
The Dutch NCSC recommends regularly testing continuity plans, emergency arrangements, recovery procedures and backups. It also advises disconnecting backups from the production network and storing them in different locations.[9]
The Swedish experience shows how valuable prepared and organised recovery can be.
But a successful recovery operation in 2021 does not prove a chain is invulnerable afterwards.
Exercises must be repeated. Systems change. Suppliers change. Employees leave.
An emergency plan understood only by the retired system administrator is mainly an invitation to interrupt his holiday.
Lesson five: maintain sensible reserves
More stock can help, but it must be the right stock.
Long-life basic products are different from fresh fish. Extra storage has costs. Stocks must be used and replenished before they spoil.
Pre-agreed alternative delivery routes can help too.
Government and food businesses have a shared task here. Who organises supplies during a larger disruption? Which institutions and vulnerable households receive help? What if several chains have problems simultaneously?
Someone who depends on home delivery cannot always simply cycle to three other shops.
For households, the official Dutch advice remains to prepare for 72 hours without normal services. Gradually building a useful reserve is different from emptying the rice shelf during an outage.[10]
Conclusion: make resilience part of everyday provision
The five lessons point in the same direction. Organise a simpler emergency operation. Protect the human front door. Limit the consequences by separating systems and permissions. Practise recovery before the outage begins. And arrange sensible reserves and alternative routes.
These are not arguments against technology. On the contrary: automation remains essential to getting affordable, fresh food to people efficiently. But efficiency without a fallback is vulnerability with a modern logo.
The question is therefore not whether supermarkets will ever be affected again. It is what will still work then: can the shop sell, can the lorry run, can the cold chain continue, and can someone who depends on help still get food?
That requires investment by businesses and clear standards from government. Not just attractive plans on paper, but tested procedures, separate systems, trained staff, reasonable reserves and agreements that hold up beyond the individual organisation.
A supermarket that works only when everything works is dependent rather than modern.
Supermarkets and governments: make sure the broccoli never has to wait for a password again.
De broccoli wacht op een wachtwoord
We hebben een wonderlijk voedselsysteem gebouwd. De supermarkt voorspelt hoeveel yoghurt we dinsdag kopen, een computer plant de vrachtwagen en een digitaal prijskaartje verandert zonder stapels papieren etiketten.
Maar als belangrijke systemen uitvallen, blijken boer, vrachtwagen en chauffeur niet genoeg. De groenten zijn er, de wielen draaien, de chauffeur heeft een rijbewijs — alleen weet niemand meer hoe de broccoli bij ons moet komen.
De broccoli wacht op een wachtwoord.
Het cyberincident bij Albert Heijn maakte zichtbaar hoe afhankelijk onze dagelijkse boodschappen zijn van digitale verbindingen. Albert Heijn schakelde systemen preventief uit om zijn IT-omgeving te beschermen. Dat verstoorde onder meer de logistiek en online dienstverlening. Zo’n ingreep kan nodig zijn om grotere schade te voorkomen; de precieze oorzaak en omvang van het incident worden nog onderzocht.[1]
Volgens de NOS waren de reguliere winkelbeleveringen op 15 oktober hervat, terwijl thuisbezorging nog niet werkte. Dat was goed nieuws, maar herstel van leveringen betekent niet dat ieder schap onmiddellijk gevuld is.[2]
Eén dag voorraad is niet één dag voedsel voor Nederland
De uitspraak over één dag voorraad klinkt alarmerend.
Maar we moeten precies zijn.
Logistiekdeskundige Paul Buijs legt uit dat van veelverkochte producten vaak ongeveer één dag voorraad ín de winkel ligt. Bij verse producten soms minder. Dat betekent niet dat de hele supermarktketen, inclusief distributiecentra en leveranciers, nog maar voor één dag eten heeft.[3]
De kleine winkelvoorraad heeft ook voordelen. Producten zijn vers, opslagruimte kost geld en onverkochte groenten worden uiteindelijk geen betere groenten.
Niemand wil als oplossing voor een computerstoring drie weken oude sla.
Het probleem is daarom groter dan de vraag of er ergens een extra pallet moet staan.
Kan de voedselketen nog gedeeltelijk functioneren als de normale digitale aansturing wegvalt?
In het buitenland heeft de broccoli hetzelfde probleem
Dit is geen uitsluitend Nederlands of Belgisch verschijnsel.
In november 2024 meldde Ahold Delhaize al een cyberincident in zijn Amerikaanse netwerk. Het concern schakelde externe deskundigen in en informeerde de politie.[4]
In het Verenigd Koninkrijk werden onder meer Co-op en Marks & Spencer in 2025 getroffen. Co-op beperkte de toegang tot systemen en bracht deze vervolgens gecontroleerd terug online, in samenwerking met leveranciers om de winkels opnieuw te bevoorraden.[5]
En in Zweden moest Coop in 2021 winkels sluiten na een aanval via software in de leveranciersketen. Dat is een andere onderneming dan de Britse Co-op. Volgens het betrokken beveiligingsbedrijf Truesec werden meer dan zevenhonderd winkelservers geautomatiseerd opnieuw geïnstalleerd. Na zes dagen waren alle winkels weer geopend.[6]
Hoe vaak gebeurt dit wereldwijd?
Een betrouwbaar, volledig aantal vergelijkbare supermarktstoringen heb ik niet gevonden. Datadiefstal, uitgevallen kassa’s en stilgelegde bevoorrading zijn bovendien verschillende gebeurtenissen. Ze op één hoop gooien levert een indrukwekkend getal op, maar weinig inzicht.
De voorbeelden laten wel zien dat het probleem terugkeert, over landsgrenzen en jaren heen.
Het is geen reden om alle computers weg te doen.
Wel om te stoppen met doen alsof een storing een ondenkbare uitzondering is.
Les één: organiseer een eenvoudiger noodbedrijf
Bij Marks & Spencer bleef het niet bij hopen dat de systemen snel terugkwamen.
Het bedrijf beschrijft dat het na de aanval handmatige processen invoerde om onder meer voorspellingen, bestellingen en bevoorrading te ondersteunen. Winkels konden daardoor blijven handelen. Ook gaf het herstel van kritieke systemen voorrang en beperkte het tijdelijk de systeemtoegang van externe dienstverleners.[7]
Dat is een belangrijke les.
Een noodbedrijf hoeft niet alles te kunnen wat de normale organisatie kan.
Misschien tijdelijk minder producten. Eenvoudiger bestellingen. Vaste noodroutes. Vooraf afgesproken hoeveelheden basisvoeding.
Dat moet worden ontworpen én geoefend. We kunnen niet van een chauffeur verwachten dat hij tijdens een crisis zelf een alternatief landelijk distributiesysteem bedenkt.
Voedselveiligheid en de koelketen moeten daarbij overeind blijven.
Maar tijdelijk minder keuze is beter dan een perfect assortiment dat alleen in de computer bestaat.
Les twee: bescherm ook de menselijke voordeur
Niet iedere digitale aanval begint met een geheimzinnige programmeur die door ingewikkelde beveiliging breekt.
Soms is de ingang een gesprek met een helpdesk.
Na de Britse winkelincidenten adviseerde het Britse National Cyber Security Centre onder meer om wachtwoordherstel strenger te controleren, tweestapsverificatie breed toe te passen en accounts met veel bevoegdheden extra te bewaken.[8]
Dat zijn aanbevelingen. We weten daarmee nog niet welke winkel iedere maatregel inmiddels volledig heeft ingevoerd.
De praktische gedachte is helder: iemand die overtuigend zegt dat hij de directeur is, hoeft nog niet de directeur te zijn.
Een stem die haast heeft, is geen identiteitsbewijs.
Les drie: zorg dat één probleem niet overal hetzelfde probleem wordt
Een supermarkt bestaat digitaal uit allerlei onderdelen: betalingen, personeelsadministratie, bestellingen, koeling, klantaccounts.
Mijn voorstel is om extra kritisch te kijken welke verbindingen werkelijk nodig zijn en welke toegang leveranciers krijgen.
Hoe beter systemen en bevoegdheden worden gescheiden, hoe groter de kans dat een incident begrensd blijft.
Dat is geen garantie. Ook gescheiden systemen kunnen afhankelijk zijn van dezelfde centrale dienst.
Daarom moet de controle verder gaan dan een tekening met keurige vakjes.
De vraag is: wat blijft werken wanneer dit onderdeel uitvalt?
Les vier: oefen het herstel voordat het nodig is
Een back-up is prettig.
Een werkend herstelplan is prettiger.
Het Nederlandse NCSC adviseert continuïteitsplannen, noodoplossingen, herstelprocedures en back-ups regelmatig te testen. Ook adviseert het back-ups los te koppelen van het productienetwerk en op verschillende locaties te bewaren.[9]
De Zweedse ervaring laat zien hoe waardevol voorbereid en georganiseerd herstel kan zijn.
Maar een succesvolle hersteloperatie uit 2021 bewijst niet dat een keten daarna onkwetsbaar is.
De oefening moet terugkomen. Systemen veranderen. Leveranciers veranderen. Medewerkers vertrekken.
Een noodplan dat alleen de gepensioneerde systeembeheerder begrijpt, is vooral een uitnodiging om zijn vakantie te onderbreken.
Les vijf: leg verstandige reserves aan
Meer voorraad kan helpen, maar het moet de juiste voorraad zijn.
Houdbare basisproducten zijn iets anders dan verse vis. Extra opslag heeft kosten. Voorraden moeten worden gebruikt en aangevuld voordat ze bederven.
Daarnaast kunnen vooraf afgesproken alternatieve leverroutes helpen.
Hier hebben overheid en voedselbedrijven samen een taak. Wie organiseert de voorziening bij een grotere verstoring? Welke instellingen en kwetsbare huishoudens krijgen hulp? Wat als meerdere ketens tegelijk problemen hebben?
Iemand die afhankelijk is van thuisbezorging kan niet altijd even naar drie andere winkels fietsen.
Voor huishoudens blijft het officiële Nederlandse advies om zich op 72 uur zonder normale voorzieningen voor te bereiden. Rustig een bruikbare voorraad opbouwen is iets anders dan tijdens een storing alle rijst uit het schap halen.[10]
Conclusie: maak van veerkracht een dagelijkse voorziening
De vijf lessen wijzen dezelfde kant op. Organiseer een eenvoudiger noodbedrijf. Bescherm de menselijke voordeur. Beperk de gevolgen door systemen en bevoegdheden te scheiden. Oefen herstel voordat de storing begint. En leg verstandige reserves en alternatieve routes aan.
Dat zijn geen pleidooien tegen technologie. Integendeel: automatisering blijft onmisbaar om voedsel betaalbaar, vers en efficiënt bij mensen te krijgen. Maar efficiëntie zonder uitwijkmogelijkheid is kwetsbaarheid met een modern logo.
De vraag is daarom niet of supermarkten ooit opnieuw worden getroffen. De vraag is wat er dan nog werkt: kan de winkel verkopen, kan de vrachtwagen rijden, kan de koelketen doorgaan en kan iemand die afhankelijk is van hulp nog steeds eten krijgen?
Dat vraagt investeringen van bedrijven en duidelijke normen van de overheid. Niet alleen mooie plannen op papier, maar geteste procedures, gescheiden systemen, geoefende medewerkers, redelijke reserves en afspraken die ook buiten de eigen organisatie standhouden.
Een supermarkt die alleen werkt wanneer alles werkt, is niet modern maar afhankelijk.
Supermarkten en overheid: zorg dat de broccoli nooit meer op een wachtwoord hoeft te wachten.
