Forests Built to Survive
Watch the film ↓ · 3 min 5 sec
What Europe can do before the next fire, and an imagined visit to a forest in 2076.
In the film below, forest researcher Dr Elena Maren looks back from 2076. Fifty years earlier, Europeans were watching flames reach places where many people had never thought to plan for a wildfire. In Elena’s time, summers still bring heat and drought. What has changed is the land between a spark and the nearest village.
Elena is fictional. The starting point for her story is real.
What Europe saw in 2026
By 4 November 2026, the EU’s satellite monitoring system had mapped about 704,000 hectares burned in fires larger than 30 hectares. That was below the roughly 1.03 million hectares mapped by the same date in 2025. Across the whole of 2025, the EU recorded its largest burned area since the European Forest Fire Information System began its record in 2006. A smaller figure this November is welcome. Both seasons show how much land can burn in a single year. 1, 2
Southern Europe still faces the highest fire-weather danger. The European Environment Agency expects moderate danger to extend northward in parts of western and central Europe, with trends varying farther north. And a dangerous day is different from a fire. Heat, dry vegetation and wind make a fire easier to spread. A spark still has to start it. Human activity starts most wildfires in Europe. 3, 4
Look at the ground before the sky
When a village is threatened, everyone wants another firefighting aircraft. Earlier in the year, a different question might help. What can burn between the place a fire is likely to start and the first row of homes?
Where grazing and small-scale farming disappear, scrub can fill in the gaps that once broke up vegetation. In some forests, young trees and shrubs can carry flames from the ground into the canopy. In drained peatlands, dry peat itself can burn. Each place needs its own treatment. A shepherd can keep vegetation down on suitable ground. Restoring water levels can help where peat has been drained. Trained crews can use carefully planned burns where the ecosystem and conditions allow them. And around homes, land-use planning and maintenance matter alongside work in the woods. 4, 5
A mixture of trees can give a forest more ways to recover from heat, pests or fire. Which trees to mix depends on the soil, rainfall and local ecology. Nor should a crew clear every fallen branch. Dead wood is valuable habitat. The question is where dry material forms a continuous path for fire and where it can safely stay. 4, 5, 6
What technology can see
Europe already uses satellite observations and weather data to monitor wildfire danger. In a future forest, local moisture sensors and drone patrols could add detail. An AI system could help a dispatcher decide which alerts deserve a closer look. An alert can tell you where to send a crew. It can also buy time to tell a village what is happening. The work of making the landscape safer still has to happen on the ground. 1, 7
A walk with Elena in 2076
An imagined scene inspired by the film.
Elena stops beside a shallow pool. An old drainage ditch runs beneath it. On her tablet she shows a visiting teenager an aerial photograph from 2026. In the picture, straight rows of trees run almost to the village. From where they stand now, he can see a damp hollow, an orchard and an open strip where sheep have been grazing.
The teenager asks which tree they planted to stop fires.
Elena shows him a stand where foresters have tried seed from trees that cope better with dry summers. In this future, some breeding programmes also test traits like thicker bark, deeper roots or foliage that dries out more slowly. Promising results in one place still have to hold up elsewhere. And even a tree that survives a fire can stand in a landscape that carries flames to somebody’s house.
Farther down the path, a small machine is cutting scrub along an access route. There is dead wood on the ground deeper in the forest, where it was left for wildlife. The teenager asks whether the village has ever had to evacuate.
‘Last summer,’ Elena says. Embers crossed the open ground in a strong wind. The residents left while firefighters were still able to use the road. When they came home, the fire had burned part of the woodland. It took years of work to give the village that chance. The work started with people looking at a map and asking what lay between their houses and the next fire.
What can start now
A community can bring firefighters, landowners, farmers and residents around that same map. Pick the stretches of land that matter most. Find out who will maintain them in five years. Pay for the people who do that work, and keep the people living nearby involved. On the worst day of summer, a village may still need to evacuate. The decisions that give it time begin in much cooler weather. 4, 5
Lees deze column in het Nederlands +
Bossen die kunnen overleven
Bekijk de film ↓ · 3 min 5 sec
Wat Europa vóór de volgende brand kan doen, en een denkbeeldig bezoek aan een bos in 2076.
In de film hieronder kijkt bosonderzoeker dr. Elena Maren terug vanuit 2076. Vijftig jaar eerder zagen Europeanen het vuur op plekken komen waar veel mensen nooit rekening hadden gehouden met een natuurbrand. Ook in Elena’s tijd zijn de zomers heet en droog. Wat veranderd is, is het landschap tussen een vonk en het dichtstbijzijnde dorp.
Elena is verzonnen. Het vertrekpunt van haar verhaal is echt.
Wat Europa in 2026 zag
Op 4 november 2026 had het Europese systeem voor satellietmonitoring in de EU ongeveer 704.000 hectare aan verbrande gebieden in kaart gebracht bij branden groter dan 30 hectare. Dat was minder dan de circa 1,03 miljoen hectare op dezelfde datum in 2025. Over heel 2025 registreerde de EU het grootste verbrande oppervlak sinds het European Forest Fire Information System in 2006 begon te meten. Het lagere cijfer van dit jaar is welkom. Beide seizoenen laten zien hoeveel land er in één jaar kan afbranden. 1, 2
Zuid-Europa kent nog altijd het grootste brandgevaar door het weer. Het Europees Milieuagentschap verwacht dat zones met matig brandgevaar in delen van West- en Midden-Europa naar het noorden opschuiven. Verder noordelijk lopen de verwachtingen uiteen. En een gevaarlijke dag is iets anders dan een brand. Hitte, droge begroeiing en wind helpen het vuur zich te verspreiden. Er moet nog altijd een vonk zijn. De meeste natuurbranden in Europa beginnen door menselijk handelen. 3, 4
Kijk eerst naar de grond
Als een dorp wordt bedreigd, wil iedereen er een blusvliegtuig bij. Eerder in het jaar zou een andere vraag kunnen helpen. Wat kan er branden tussen de plek waar het vuur kan beginnen en de eerste rij huizen?
Waar begrazing en kleinschalige landbouw verdwijnen, kan struikgewas de open stukken dicht laten groeien die de begroeiing vroeger onderbraken. In sommige bossen kunnen struiken en jonge bomen het vuur naar de boomkronen brengen. In ontwaterde veengebieden kan de droge veenbodem zelf gaan branden. Elke plek vraagt om eigen maatregelen. Op geschikt terrein kunnen schapen of geiten de begroeiing kort houden. Waar veen is ontwaterd, kan herstel van het waterpeil helpen. Op geschikte plekken kunnen vakmensen onder strikte voorwaarden gecontroleerd branden. En rond huizen tellen ook ruimtelijke ordening en onderhoud mee. 4, 5
Een mix van bomen kan een bos meer mogelijkheden geven om te herstellen van hitte, plagen of brand. Welke soorten passen, hangt af van de bodem, de neerslag en de plaatselijke natuur. Ook hoeft niet elke omgevallen tak weg. Dood hout is leefgebied voor veel soorten. De vraag is waar droog materiaal een ononderbroken route voor het vuur vormt en waar het veilig kan blijven liggen. 4, 5, 6
Wat techniek kan zien
Europa gebruikt al satellietbeelden en weergegevens om brandgevaar te volgen. In een toekomstig bos kunnen plaatselijke vochtsensoren en drones een gedetailleerder beeld geven. AI kan een meldkamer helpen bepalen welke signalen nader onderzoek verdienen. Een melding kan duidelijk maken waar een ploeg heen moet. Ze kan ook tijd geven om een dorp te waarschuwen. Het werk om het landschap veiliger te maken gebeurt nog altijd op de grond. 1, 7
Met Elena door het bos in 2076
Een denkbeeldige scène, geïnspireerd op de film.
Elena stopt bij een ondiepe poel. Eronder loopt een oude afwateringssloot. Op haar tablet laat ze een jongen een luchtfoto uit 2026 zien. Op de foto lopen rechte rijen bomen bijna tot aan het dorp. Nu ziet hij vanaf de plek waar ze staan een natte laagte, een boomgaard en een open strook waar schapen hebben gegraasd.
Hij vraagt welke boom ze geplant hebben om branden tegen te houden.
Elena wijst naar een perceel waar bosbeheerders zaad hebben uitgeprobeerd van bomen die beter tegen droge zomers kunnen. In dit toekomstbeeld testen veredelingsprogramma’s ook eigenschappen als dikkere schors, diepere wortels en bladeren die langzamer uitdrogen. Wat op één plek werkt, moet zich elders nog bewijzen. En zelfs een boom die een brand overleeft, kan in een landschap staan waar het vuur tot aan iemands huis komt.
Verderop snijdt een kleine machine struiken weg langs een toegangsweg. Dieper in het bos ligt dood hout dat is blijven liggen voor dieren en planten. De jongen vraagt of het dorp ooit is geëvacueerd.
‘Vorige zomer,’ zegt Elena. Bij harde wind vlogen vonken over het open terrein. De inwoners vertrokken terwijl de brandweer de weg nog kon gebruiken. Toen ze thuiskwamen, was een deel van het bos verbrand. Er was jarenlang gewerkt om het dorp die kans te geven. Het begon met mensen die samen naar een kaart keken en zich afvroegen wat er tussen hun huizen en de volgende brand lag.
Wat nu al kan
Een dorp kan brandweerlieden, grondeigenaren, boeren en bewoners rond diezelfde kaart verzamelen. Kies de stukken grond waar ingrijpen het meeste verschil maakt. Spreek af wie ze over vijf jaar nog onderhoudt. Betaal de mensen die dat werk doen en houd omwonenden erbij betrokken. Op de gevaarlijkste dag van de zomer kan evacuatie nog altijd nodig zijn. De beslissingen die een dorp dan tijd geven, beginnen bij veel koeler weer. 4, 5
Free full-size images
Feel free to download and share these images, or print one for your home or on a T-shirt for yourself. When you share or print an image, please keep the AIcolumns.nl credit and QR code visible and intact so others can find the column.
Please ask us first if you’d like to sell the images or use them on products for sale.
Watch the film / Bekijk de film
An imagined future with Dr Elena Maren. The characters and events in 2076 are fictional. / Een denkbeeldige toekomst met dr. Elena Maren. De personages en gebeurtenissen in 2076 zijn fictief.


