World Problems, Future Solutions · No. 3 · By Ad Latjes

Sorry, No Humans Needed. — The Future We Took Back

Fiction set in 2049, inspired by Ad Latjes’ original video and idea. The characters, events and policy outcomes are fictional, not predictions.

The sign was taped to the hospital door.

SORRY, NO HUMANS NEEDED.
OUR FACILITY IS FULLY AUTOMATED.

Mara stood beneath it, holding the hand of a little boy who could not stop coughing.

For a moment, she thought it meant patients.

Then the doors opened.

“Welcome,” said a pleasant voice. “Please confirm your treatment entitlement.”

Mara held the boy’s health card against a scanner.

A machine examined him. Seconds later, it delivered its decision.

“Non-emergency. Next available basic appointment: eleven days.”

Mara watched his breathing.

“He needs another assessment.”

“The assessment has been completed.”

“Then ask someone to review it.”

“Human review is unavailable at this location.”

Behind the machine, a screen announced:

AVERAGE PATIENT PROCESSING TIME: 43 SECONDS.

The hospital had solved its waiting-time problem.

It could now turn people away almost immediately.

Three years earlier, Mara had worked there as a nurse.

She had welcomed AI. It helped detect illnesses and prevent medication mistakes. Robots could lift patients without hurting their backs.

Then the hospital announced a programme called Human-Centred Care.

Six months later, it eliminated her position.

Across America, similar signs appeared.

Factories, shops and offices proudly announced that they no longer needed human workers.

The changes had come gradually. A warehouse replaced its night shift. An insurer automated its claims department. A software company discovered that twelve people using AI could do the work of two hundred.

Each decision made business sense.

Together, they created a problem nobody seemed responsible for solving.

Machines could produce more.

Millions of people could afford less.

The boy was called Eli. He lived with his grandfather, Jonah, in the apartment below Mara’s.

Jonah had repaired lifts until his employer replaced most of its maintenance teams.

Now he repaired whatever neighbours brought him.

Payment was often food.

Sometimes it was gratitude.

Gratitude was welcome, but difficult to spend at a pharmacy.

Mara took Eli to a community clinic. An AI assistant recommended further examination. A doctor agreed, and the boy received treatment.

Later, the doctor said, “He was fortunate.”

Mara looked at Eli, asleep in a chair.

“He had someone who knew when to question the answer.”

She wondered about the patients who did not.

The world had not run out of everything.

In Mara’s city, supermarkets were full. Automated farms and factories produced extraordinary amounts.

The problem was access.

Rent still had to be paid. Electricity cost money. Food remained behind payment barriers.

People who owned businesses, machines or investments often did well.

People who depended entirely on selling their labour faced a harder future.

Governments promised retraining.

Some people found new careers. Others finished courses just as AI learned to do the jobs they had trained for.

One company offered lessons in supervising AI.

An AI delivered the course.

Another marked the examinations.

A third explained that supervision had now been automated.

The meetings began in Jonah’s repair workshop.

Former drivers, teachers, nurses and office workers came. So did several business owners struggling to find customers.

Someone suggested destroying delivery robots.

Jonah pointed to a small machine charging beside the wall.

“That one brings insulin to Mrs Alvarez.”

“Then we leave that one.”

“And the machines cleaning our drinking water?”

The man sat down.

Mara put Eli’s two medical assessments on the table.

One had delayed his care.

The other had helped a doctor treat him.

Both involved AI.

“The question isn’t whether we want machines,” she said. “It’s who decides what they do—and who benefits.”

They called their group the People’s Share.

A journalist called it the Jobless Revolution.

That sounded better in a headline.

A software engineer named Anika joined them. She had helped build the city’s automated systems.

She explained how transport, housing support and public appointments now depended on connected software.

The systems often worked well.

But mistakes could be difficult to challenge. Sometimes an appeal was reviewed by another program using the same information.

Jonah called it “a locked door with excellent opening hours”.

The group collected examples, checked the facts and took them to a public hearing.

Their first demand was simple:

Anyone denied an essential service must be able to reach a person with the authority to help.

Not a chatbot with a friendly first name.

A person.

The city agreed.

Human reviewers received clear responsibilities, deadlines and emergency procedures. The machines still handled routine work, but their decisions could now be questioned.

It was a beginning.

It did not replace a lost salary.

The next discussion was harder.

“If machines do more of the work,” Jonah asked, “how do people get a share of what they produce?”

The group proposed several changes.

Where possible, businesses could share productivity gains through shorter working weeks rather than dismissing entire teams.

A citizens’ investment fund could own small stakes in businesses and share returns with residents.

Basic income support and affordable essential services could protect people during the transition.

None was a complete solution.

Investment funds could lose money. Public support required funding. Businesses still needed to survive.

One early scheme increased household payments without addressing a housing shortage.

Rents rose.

Some of the extra money passed briefly through tenants’ accounts before reaching landlords.

The scheme had to change.

They learned that giving people money mattered—but so did ensuring there were homes, energy and services they could afford.

Progress required practical decisions, not just an attractive slogan.

Then a severe storm damaged power lines and disrupted the city’s networks.

Some automated systems continued working.

Others waited for instructions they could no longer receive.

Anika arrived at Jonah’s workshop with a paper map.

“Finally,” he said. “A display that doesn’t need charging.”

The group had pushed for local emergency plans. Now they helped put them into practice.

Former drivers organised deliveries. Nurses checked vulnerable residents. Technicians worked alongside repair robots.

Machines carried supplies where roads were clear. People found blocked entrances, corrected addresses and reached neighbours missing from the lists.

There were mistakes.

A van reached the wrong shelter. Two teams visited the same street.

But food and medicine kept moving.

People had retained enough knowledge and authority to act when the normal system failed.

Afterwards, the city improved its backup plans and trained more residents to use them.

Jonah hung a notice in the workshop:

AUTOMATIC DOES NOT MEAN NOBODY NEEDS TO UNDERSTAND IT.

Money was only part of the rebuilding.

People also needed somewhere to belong.

The workshop became a place to repair bicycles, teach skills, drink coffee and argue about almost anything.

Mara helped train carers.

A former teacher started a reading group.

Others visited isolated neighbours or helped children learn.

Some found paid work. Some worked fewer hours. Others combined caring, studying and community activity with income from support or shared investments.

Life remained unequal.

Politics remained noisy.

But losing a job became less likely to mean losing everything.

People still wanted to earn more, invent things and occasionally buy a ridiculous car.

Ambition had survived.

So had the need for one another.

Seven years after Eli’s hospital visit, Mara returned to work there two days a week.

The medical systems were better than ever.

She was glad. One had recently helped detect a serious illness in Jonah.

But now there were also people available to explain decisions, support families and intervene when necessary.

At the entrance, a worker was removing the old sign.

SORRY, NO HUMANS NEEDED.

“Shall I throw it away?” he asked.

“No,” Mara said. “Keep it. We should remember.”

Eli was sixteen when he asked her about the movement.

“Did you really take the world back from the machines?”

They were in the workshop. Jonah was helping him build an irrigation device.

An AI had suggested three designs.

One was excellent.

One was too expensive.

The third would have watered the pavement.

“We took back some of the decisions,” Mara said.

“The machines still do the work?”

“A great deal of it.”

“Then what changed?”

“More people have a say. More people share the benefits. And there are ways to challenge a decision when it harms someone.”

“Is everything fixed?”

“No.”

“Then why did you stop?”

Mara smiled.

“Who said we stopped?”

Outside, a robot delivered groceries. A driverless bus passed the hospital. Machines were still helping the city function.

Inside, people talked, worked and made plans.

The future had not become fair by itself.

People had begun making it fairer.

Above the workshop door, Jonah had hung a new sign.

The lettering was uneven.

HUMANS NEEDED.
NO APPLICATION REQUIRED.

Lees deze column in het Nederlands / Dutch original ↓
World Problems, Future Solutions · Nr. 3 · Door Ad Latjes

Sorry, geen mensen nodig. — De toekomst die we terugnamen

Fictie die zich afspeelt in 2049, geïnspireerd op de oorspronkelijke video en het idee van Ad Latjes. De personages, gebeurtenissen en beleidsuitkomsten zijn verzonnen, geen voorspellingen.

Het bord hing met plakband op de ziekenhuisdeur.

SORRY, GEEN MENSEN NODIG.
ONZE INSTELLING IS VOLLEDIG GEAUTOMATISEERD.

Mara stond eronder en hield de hand vast van een jongetje dat niet kon stoppen met hoesten.

Even dacht ze dat ze patiënten bedoelden.

Toen gingen de deuren open.

‘Welkom’, zei een vriendelijke stem. ‘Bevestig alstublieft uw recht op behandeling.’

Mara hield de zorgpas van de jongen tegen een scanner.

Een machine onderzocht hem. Enkele seconden later volgde het oordeel.

‘Geen spoedgeval. Eerstvolgende beschikbare basisafspraak: over elf dagen.’

Mara keek naar zijn ademhaling.

‘Hij moet opnieuw beoordeeld worden.’

‘De beoordeling is afgerond.’

‘Laat iemand er dan naar kijken.’

‘Menselijke beoordeling is op deze locatie niet beschikbaar.’

Achter de machine stond op een scherm:

GEMIDDELDE VERWERKINGSTIJD PER PATIËNT: 43 SECONDEN.

Het ziekenhuis had zijn wachtprobleem opgelost.

Het kon mensen nu vrijwel onmiddellijk wegsturen.

Drie jaar eerder had Mara daar als verpleegkundige gewerkt.

Ze had AI verwelkomd. Het hielp ziekten opsporen en medicatiefouten voorkomen. Robots konden patiënten tillen zonder hun rug te belasten.

Toen kondigde het ziekenhuis een programma aan dat Mensgerichte Zorg heette.

Zes maanden later werd haar functie geschrapt.

In heel Amerika verschenen vergelijkbare borden.

Fabrieken, winkels en kantoren maakten trots bekend dat ze geen menselijke werknemers meer nodig hadden.

De veranderingen waren geleidelijk gekomen. Een magazijn verving de nachtploeg. Een verzekeraar automatiseerde de schadeafdeling. Een softwarebedrijf ontdekte dat twaalf mensen met AI het werk van tweehonderd mensen konden doen.

Iedere beslissing was bedrijfsmatig begrijpelijk.

Samen veroorzaakten ze een probleem waarvoor niemand verantwoordelijk leek.

Machines konden meer produceren.

Miljoenen mensen konden minder betalen.

De jongen heette Eli. Hij woonde met zijn grootvader Jonah in het appartement onder Mara.

Jonah had liften gerepareerd totdat zijn werkgever de meeste onderhoudsploegen verving.

Nu repareerde hij wat buren hem brachten.

Vaak betaalden ze met eten.

Soms met dankbaarheid.

Dankbaarheid was welkom, maar lastig uit te geven bij de apotheek.

Mara bracht Eli naar een buurtkliniek. Een AI-assistent adviseerde verder onderzoek. Een arts was het daarmee eens en de jongen werd behandeld.

Later zei de arts: ‘Hij heeft geluk gehad.’

Mara keek naar Eli, die in een stoel sliep.

‘Hij had iemand bij zich die wist wanneer je het antwoord moet betwijfelen.’

Ze dacht aan de patiënten die niemand hadden.

Niet alles in de wereld was op.

In Mara’s stad lagen de supermarkten vol. Geautomatiseerde boerderijen en fabrieken produceerden enorme hoeveelheden.

Het probleem was toegang.

De huur moest nog steeds betaald worden. Elektriciteit kostte geld. Eten bleef achter een betaalmuur.

Mensen met bedrijven, machines of beleggingen ging het vaak goed.

Wie volledig afhankelijk was van het verkopen van zijn arbeid, ging een moeilijkere toekomst tegemoet.

Regeringen beloofden omscholing.

Sommige mensen vonden een nieuw beroep. Anderen rondden hun opleiding af op het moment dat AI het nieuwe werk had geleerd.

Een bedrijf gaf les in het begeleiden van AI.

Een AI verzorgde de cursus.

Een andere keek de examens na.

Een derde legde uit dat de begeleiding inmiddels was geautomatiseerd.

De bijeenkomsten begonnen in Jonahs reparatiewerkplaats.

Voormalige chauffeurs, leraren, verpleegkundigen en kantoormedewerkers kwamen. Ook ondernemers die nauwelijks nog klanten konden vinden.

Iemand stelde voor bezorgrobots te vernielen.

Jonah wees naar een kleine machine die bij de muur werd opgeladen.

‘Die brengt insuline naar mevrouw Alvarez.’

‘Dan laten we die met rust.’

‘En de machines die ons drinkwater zuiveren?’

De man ging zitten.

Mara legde Eli’s twee medische beoordelingen op tafel.

De ene had zijn zorg vertraagd.

De andere had een arts geholpen hem te behandelen.

Bij allebei was AI betrokken.

‘De vraag is niet of we machines willen’, zei ze. ‘De vraag is wie bepaalt wat ze doen — en wie ervan profiteert.’

Ze noemden hun groep Het Aandeel van Iedereen.

Een journalist noemde het de Revolutie van de Werklozen.

Dat klonk beter in een kop.

Een software-ingenieur, Anika, sloot zich aan. Zij had meegebouwd aan de geautomatiseerde systemen van de stad.

Ze legde uit hoe vervoer, woonondersteuning en afspraken bij publieke diensten afhankelijk waren geworden van verbonden software.

De systemen werkten vaak goed.

Maar fouten aanvechten kon moeilijk zijn. Soms werd een bezwaar beoordeeld door een ander programma met dezelfde informatie.

Jonah noemde het ‘een gesloten deur met uitstekende openingstijden’.

De groep verzamelde voorbeelden, controleerde de feiten en bracht ze naar een openbare hoorzitting.

Hun eerste eis was eenvoudig:

Iedereen die een essentiële dienst wordt geweigerd, moet een mens kunnen bereiken die bevoegd is om te helpen.

Geen chatbot met een vriendelijke voornaam.

Een mens.

De stad stemde in.

Menselijke beoordelaars kregen duidelijke verantwoordelijkheden, termijnen en noodprocedures. Machines bleven het routinewerk doen, maar hun beslissingen konden nu worden aangevochten.

Het was een begin.

Het verving geen verloren salaris.

De volgende discussie was moeilijker.

‘Als machines meer werk doen’, vroeg Jonah, ‘hoe krijgen mensen dan een aandeel in wat ze produceren?’

De groep stelde verschillende veranderingen voor.

Waar mogelijk konden bedrijven productiviteitswinst delen via kortere werkweken, in plaats van complete teams te ontslaan.

Een beleggingsfonds voor burgers kon kleine belangen in bedrijven bezitten en opbrengsten met inwoners delen.

Basisondersteuning voor het inkomen en betaalbare essentiële voorzieningen konden mensen tijdens de overgang beschermen.

Geen van die maatregelen was een volledige oplossing.

Beleggingsfondsen konden geld verliezen. Publieke ondersteuning moest worden betaald. Bedrijven moesten blijven bestaan.

Een eerste regeling verhoogde de uitkeringen zonder het woningtekort aan te pakken.

De huren stegen.

Een deel van het extra geld verbleef even op de rekening van huurders voordat het bij verhuurders belandde.

De regeling moest worden aangepast.

Ze leerden dat geld geven belangrijk was — maar ook dat er woningen, energie en voorzieningen moesten zijn die mensen konden betalen.

Vooruitgang vroeg praktische beslissingen, niet alleen een aantrekkelijke slogan.

Toen beschadigde een zware storm elektriciteitsleidingen en verstoorde de netwerken van de stad.

Sommige geautomatiseerde systemen bleven werken.

Andere wachtten op instructies die ze niet meer konden ontvangen.

Anika kwam met een papieren kaart naar Jonahs werkplaats.

‘Eindelijk’, zei hij. ‘Een scherm dat niet opgeladen hoeft te worden.’

De groep had aangedrongen op lokale noodplannen. Nu hielp zij die uitvoeren.

Voormalige chauffeurs regelden leveringen. Verpleegkundigen bezochten kwetsbare inwoners. Technici werkten samen met reparatierobots.

Machines vervoerden voorraden waar wegen vrij waren. Mensen vonden geblokkeerde ingangen, verbeterden adressen en bereikten buren die niet op de lijsten stonden.

Er werden fouten gemaakt.

Een busje kwam bij de verkeerde opvang aan. Twee teams bezochten dezelfde straat.

Maar voedsel en medicijnen bleven onderweg.

Mensen hadden genoeg kennis en bevoegdheden behouden om te handelen toen het gewone systeem uitviel.

Na afloop verbeterde de stad de noodplannen en leidde meer inwoners op om ermee te werken.

Jonah hing een bord op in de werkplaats:

AUTOMATISCH BETEKENT NIET DAT NIEMAND HET HOEFT TE BEGRIJPEN.

Geld was maar een deel van de wederopbouw.

Mensen hadden ook een plek nodig waar ze erbij hoorden.

De werkplaats werd een plek om fietsen te repareren, vaardigheden te leren, koffie te drinken en over bijna alles te discussiëren.

Mara hielp verzorgers opleiden.

Een voormalige leraar begon een leesgroep.

Anderen bezochten eenzame buren of hielpen kinderen leren.

Sommigen vonden betaald werk. Sommigen werkten minder uren. Anderen combineerden zorg, studie en buurtactiviteiten met inkomen uit ondersteuning of gezamenlijke beleggingen.

Het leven bleef ongelijk.

De politiek bleef rumoerig.

Maar een baan verliezen betekende minder vaak alles verliezen.

Mensen wilden nog steeds meer verdienen, dingen uitvinden en af en toe een belachelijke auto kopen.

Ambitie had het overleefd.

En de behoefte aan elkaar ook.

Zeven jaar na Eli’s ziekenhuisbezoek ging Mara daar weer twee dagen per week werken.

De medische systemen waren beter dan ooit.

Daar was ze blij mee. Een ervan had onlangs geholpen een ernstige ziekte bij Jonah op te sporen.

Maar nu waren er ook mensen beschikbaar om beslissingen uit te leggen, families te ondersteunen en zo nodig in te grijpen.

Bij de ingang haalde een medewerker het oude bord weg.

SORRY, GEEN MENSEN NODIG.

‘Zal ik het weggooien?’ vroeg hij.

‘Nee’, zei Mara. ‘Bewaar het. We moeten het onthouden.’

Eli was zestien toen hij haar naar de beweging vroeg.

‘Hebben jullie de wereld echt teruggenomen van de machines?’

Ze waren in de werkplaats. Jonah hielp hem een irrigatieapparaat bouwen.

Een AI had drie ontwerpen voorgesteld.

Eén was uitstekend.

Eén was te duur.

Het derde zou de stoep hebben besproeid.

‘We hebben een deel van de beslissingen teruggenomen’, zei Mara.

‘Doen de machines nog steeds het werk?’

‘Een groot deel ervan.’

‘Wat is er dan veranderd?’

‘Meer mensen hebben inspraak. Meer mensen delen de voordelen. En er zijn manieren om een beslissing aan te vechten als die iemand schaadt.’

‘Is alles opgelost?’

‘Nee.’

‘Waarom zijn jullie dan gestopt?’

Mara glimlachte.

‘Wie zegt dat we gestopt zijn?’

Buiten bezorgde een robot boodschappen. Een zelfrijdende bus reed langs het ziekenhuis. Machines hielpen de stad nog steeds functioneren.

Binnen praatten mensen, werkten ze en maakten plannen.

De toekomst was niet vanzelf eerlijk geworden.

Mensen waren begonnen haar eerlijker te maken.

Boven de deur van de werkplaats had Jonah een nieuw bord gehangen.

De letters stonden scheef.

MENSEN NODIG.
SOLLICITEREN NIET NODIG.